Himalaya-The podcast Player

4.8K Ratings
Open in app
title

Nottebohmlezingen

Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience

0
Followers
0
Plays
Nottebohmlezingen

Nottebohmlezingen

Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience

0
Followers
0
Plays
OVERVIEWEPISODESYOU MAY ALSO LIKE

Details

About Us

De Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience is de bibliotheek voor Nederlandse taal, cultuur en geschiedenis van Vlaanderen.

Latest Episodes

Zingen van passer en winkelhaak

Vrijmetselaars komen samen in speciaal daartoe ingerichte gebouwen om daar in alle rust samen “iets” te beleven. Minder kan over vrijmetselarij nauwelijks gezegd worden. Vrijmetselarij kenmerkt zich als een initiatiek genootschap: men hoort er bij omdat men is ingewijd en die inwijding gebeurt via een ritueel. Juist dat blijkt dat essentiële “iets” te zijn waar vrijmetselaars zich mee bezig houden.In deze lezing hebben we het over de rol van de muziek bij dat maçonnieke ritueel. Is het louter decoratief of geeft het ook betekenis aan het gebeuren?Er is geen gebrek aan Belgische componisten die in de negentiende eeuw lid waren van de Belgische loges. Een aantal onder hen componeerden ook wat men “maçonnieke muziek” noemt. Aan de hand van een aantal concrete negentiende-eeuwse Belgische case studies, hopen we de band tussen het maçonnieke ritueel en de muziek te kunnen aantonen en te verklaren. David Vergauwen (1978) studeerde geschiedenis, kunstgeschiedenis en musicologie aan de universiteiten van Gent en Brussel en behaalde het doctoraat in de geschiedenis. Hij legt zich toe op de Belgische kunst van de 19e en 20e eeuw en de geschiedenis van de vrijmetselarij. Hij is de auteur van ‘Kolommen van harmonie’ (2015) en ‘Maçonnieke chansons in negentiende-eeuws België’ (2017). Hij woont in Brugge en werkt voor Amarant. Lezing op zondag 15 december 2019 in de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience. Meer over de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience? Website – www.consciencebibliotheek.be Facebook – www.facebook.com/consciencebibliotheek Twitter – www.twitter.com/ehcantwerp

64 MINFEB 7
Comments
Zingen van passer en winkelhaak

Tentoonstellingsrecensie Porno, Pulp en Literatuur op Radio Centraal

Radio Centraal bracht op 19 december 2019 in de rubriek 'Thuisreis' een recensie van de tentoonstelling Porno, Pulp en Literatuur in de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience.

12 MIN2019 DEC 19
Comments
Tentoonstellingsrecensie Porno, Pulp en Literatuur op Radio Centraal

Kunst of pornografie?

Kunst en pornografie lijken elkaar uit te sluiten; het één maakt het mooiste en beste in ons wakker, het andere onderwerpt ons aan hitsigheid en dierlijkheid. En toch is de relatie tussen kunst en pornografie meer genuanceerd dan op het eerste zicht lijkt. In deze lezing kijken we hoe kunstfilosofen over kunst en pornografie denken en ontdekken we dat ze meer gemeenschappelijk hebben en zelfs een perfect huwelijk kunnen aangaan. Petra Van Brabandt is filosofe. Ze werkt op Sint Lucas Antwerpen als hoofd Onderzoek en docente in semiotiek en cultuurkritiek. Ze schrijft over kunst & pornografie, natte esthetiek en kunst&politiek. Lezing op zondag 20 oktober 2019 in de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience. Meer over de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience? Website – www.consciencebibliotheek.be Facebook – www.facebook.com/consciencebibliotheek Twitter – www.twitter.com/ehcantwerp

66 MIN2019 OCT 21
Comments
Kunst of pornografie?

Miraeus Lecture Alessandro Grazi - Digital approaches to Jewish Print Culture

In his lecture, Alessandro Grazi is going to delineate the main traits of his ongoing research project on Italian Jewish prayer books printed in the Nineteenth Century. The aim of this project is to carry out a digital and conceptual analysis of nineteenth-century Italian prayer books, with the purpose of utilizing them as objects of historical inquiry. The tools I will use to carry out this analysis consist of an inventory and digitization of these prayer books, in order to enable a digital analysis with OCR software (Optical Character Recognition). Prayer books encompass every aspect of Jewish life, from everyday prayers to the special occasions of the High Holidays. For this reason, they are the most frequently printed book in Judaism. In spite of their prominence in Jewish life, they have received very little academic attention, because they have been considered as stable factors, unworthy of analyses of its dynamics. Indeed, it is true that prayer books maintained a certain uniformity in space and time, but the small changes of the different editions can actually represent substantial changes in the political and cultural perception of a specific Jewry, in a specific place and time. The OCR is used to single out and address exactly these variations, with the purpose of answering the following questions: How do materiality and spirituality relate to each other? Can we establish changing patterns relating to siddurim and mahzorim as religious/sacred objects over time? How do prayer books attest to the construction of their owners' Jewish identities? Miraeus Lecture op 2 oktober 2019 in de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience. Meer over de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience? Website – www.consciencebibliotheek.be Facebook – www.facebook.com/consciencebibliotheek Twitter – www.twitter.com/ehcantwerp

62 MIN2019 OCT 14
Comments
Miraeus Lecture Alessandro Grazi - Digital approaches to Jewish Print Culture

Miraeus Lecture Margriet Hoogvliet - Religieuze leescultuur van leken in de 15e eeuw

Verschillende historische publicaties hebben de gevorderde religieuze geletterdheid van leken in de vijftiende eeuw laten zien, die soms zelfs gedeeld werd door de sociale middengroepen en incidenteel door arme mensen. Desondanks blijven historische “memes” over de ongeletterdheid van deze groepen, hun onwetendheid, bijgeloof of zelfs hun weerstand tegen religie verspreid worden in de populaire cultuur en in historische handboeken: “The elite’s greater level of literacy gave them the ability to develop their piety through religious readings”; “For most of the middle ages the great majority of people did not read and write” (The Oxford Handbook of Medieval Christianity 2014). Archivalische en codicologische bronnen uit Parijs, Amiens, Douai en Tournai laten daarentegen een volledig ander beeld zien: er is veel documentatie over leken uit de midden- en lagere klassen die geletterd waren en die een of meer religieuze boeken bezaten. Hun overige bezittingen laten zien dat hun huizen vaak gedecoreerd waren met altaarstukken en andere religieuze kunstvoorwerpen, waardoor het privéhuis een ruimte werd waar het heilige aanwezig was, in ieder geval visueel. Leesactiviteiten in het privéhuis vonden plaats in de directe context van deze kunstvoorwerpen en ongetwijfeld soms in relatie ermee. In de geest van “microstoria” zal de materiële cultuur van een aantal van de religieuze privéhuishoudens uit Noord Frankrijk en de Zuidelijke Nederlanden gepresenteerd worden, samen met een aantal voorbeelden van bewaard gebleven boeken die ooit in het bezit waren van gewone stadsbewoners en die door hen gelezen werden. Deze historische documentatie zal het uitgangspunt zijn voor een diepere analyse: Een sociaalhistorische benadering zal de sociale spreiding van religieuze leesactiviteiten in kaart brengen, alsmede de groepen van lezers die gerelateerd waren aan de boeken in privébezit. Een ruimtelijke analyse, gebaseerd op de plaatsen waar boeken aanwezig waren in het privéhuis, zal het dooreenlopen van productiewerk, handel, dagelijks leven en religieuze leesactiviteiten laten zien. Daarnaast zal het privéhuishouden besproken worden als een ruimte met een specifieke betekenis die gegenereerd werd door de aanwezigheid van religieuze objecten en de leesactiviteiten die er plaats vonden. Margriet Hoogvliet is postdoctoraal onderzoeker in het door NWO gefinancieerde project “Cities of Readers: Religious Literacies in the Long Fifteenth Century”, uitgevoerd aan de Rijksuniversiteit Groningen. In het jaar 2019-2020 zal zij verbonden zijn aan het Centre d’Études Supérieures de la Renaissance (CNRS) in Tours met een Smart Loire Valley Fellowship. Miraeus Lecture op 15 mei 2019 in de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience. Meer over de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience? Website – www.consciencebibliotheek.be Facebook – www.facebook.com/consciencebibliotheek Twitter – www.twitter.com/ehcantwerp

54 MIN2019 MAY 24
Comments
Miraeus Lecture Margriet Hoogvliet - Religieuze leescultuur van leken in de 15e eeuw

Nottebohmlezing Barabara Raes - Een geliefde zacht met de vingers door de haren strelen

België behoort tot de meest geseculariseerde landen van Europa. Toch beschouwt een groot deel van de Belgische bevolking zichzelf als ‘religieus of spiritueel georiënteerd’. Spiritualiteit en zingeving zijn dus niet volledig uit onze samenleving verdwenen, maar zijn met het veranderende mensbeeld mee getransformeerd. Praktijken ter ontwikkeling van nieuwe rituelen zijn momenteel een soort broedplek, bedrijvige werkplaatsen waar alternatieven ten volle worden geëxploreerd. In haar boek Cafuné brengt Barbara Raes verslag uit van een zoektocht naar zingeving en vertroosting waarin velen zich kunnen herkennen. Een voorzichtig ontrafelen van het gebied waar kunst, zorg en rituelen elkaar ontmoeten en versterken. Het is een pleidooi om rituelen in onze westerse samenleving opnieuw de plaats te geven die ze verdienen. Barbara Raes werkte als programmator en artistiek leider van Kunstencentra BUDA en Vooruit, tot ze in 2014 afscheid nam van de kunstensector. Sindsdien voert ze aan het KASK, School of Arts (Gent) onderzoek naar nieuwe mentale en fysieke ruimtes voor afscheidsrituelen. In 2016 richtte ze Beyond The Spoken op. In deze werkplaats creëert ze samen met kunstenaars rituelen voor niet-erkend verlies. Lezing op zondag 12 mei 2019 in de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience. Meer over de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience? Website – www.consciencebibliotheek.be Facebook – www.facebook.com/consciencebibliotheek Twitter – www.twitter.com/ehcantwerp

46 MIN2019 MAY 13
Comments
Nottebohmlezing Barabara Raes - Een geliefde zacht met de vingers door de haren strelen

Nottebohmlezing Koen Peeters - Kostbare, melancholische momenten

Als antropoloog is Koen Peeters al langer gefascineerd door rituelen. Hij ziet ze als een manier om iets nieuws te laten verschijnen, door de dingen te ontsluiten, te forceren, te laten voortgaan. Rituelen zijn nooit een gewone herhaling van iets van vroeger. Geen herdenking. Wel een ontmoeting op een bepaalde plaats, die gelijkstemmigheid veroorzaakt, en in de transfusie kunnen we door elkaars ogen kijken op zeldzame, kostbare, gevoelige levensmomenten. Zelfs diep terug in de tijd. Samen met vrienden ontwikkelde Peeters een - ironische - onderzoeksmethode, het perspectivisme. Hij vertelt hoe hij Paul van Ostaijen terugvond via pianomuziek, én ook hoe hij het grote Permeke-raadsel oploste. Dat is: toen Permeke vijftig werd, leerde hij beeldhouwen en begon hij naakten te schilderen. Plots. Mooie naakten, steeds sierlijker in beeld gebracht: liggend of leunend, staand of zittend, groot en blond, met rode schoentjes aan. Waarom? Koen Peeters vertelt op zijn hoogst literaire manier over recente ervaringen. Koen Peeters (1959) is schrijver en antropoloog. Voor zijn elfde roman De mensengenezer kreeg hij in 2017 de ECI Literatuurprijs. Deze roman gaat over de onzichtbare krachten die sturing geven aan ons leven. Het verhaal vervlecht de Eerste Wereldoorlog, de Belgische koloniale tijd in Congo en het heden. Met Pascal Verbeken, Koen Broucke en Peter Holvoet-Hanssen ondernam hij eerder de Van Ostaijen-expeditie die leidde tot Miavoye. In juni 2019 verschijnt Kamer in Oostende, een roman over een schrijver en een schilder. Lezing op zondag 14 april 2019 in de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience. Meer over de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience? Website – www.consciencebibliotheek.be Facebook – www.facebook.com/consciencebibliotheek Twitter – www.twitter.com/ehcantwerp

66 MIN2019 APR 30
Comments
Nottebohmlezing Koen Peeters - Kostbare, melancholische momenten

Duel op Zondag - De democratie onder vuur. Hoe kan ze worden gered?

Onze representatieve democratie zit in het slop. Bij de jongste verkiezingen in 2018 ging een grote groep mensen, ondanks de stemplicht, niet stemmen. Ongeveer 175.000 stemden dan weer blanco of ongeldig. Het wantrouwen in de politiek scheert bij ons en ook elders in Europa hoge toppen, het gedrag van de kiezer wordt steeds grilliger. Fake news en populistische standpunten bedreigen een goed functionerende democratie. Hoe geraken we uit deze impasse? Zijn de gele hesjes louter een symptoom van dit democratisch deficit of is hun protest mee de sleutel tot de oplossing? Hoe veranderen de vele burgerbewegingen de spelregels van het politieke bestel? De parlementaire democratie is aan bijstelling toe. Over deze en tal van andere vragen debatteren Liesbeth Van Impe en Peter Terryn. Als Chef Politiek en hoofdredacteur van Het Nieuwsblad volgt Van Impe het politieke steek- en schaakspel vanop de eerste rij. Terryn, zelfbenoemd ‘minister van agitatie’ en anarchistisch politiek activist, is een snedige dwarsligger. Duelmeester is Philip Heylen (voormalig schepen van cultuur van de stad Antwerpen). Duel op Zondag op 24 maart 2019 in de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience. Meer over de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience? Website – www.consciencebibliotheek.be Facebook – www.facebook.com/consciencebibliotheek Twitter – www.twitter.com/ehcantwerp

100 MIN2019 MAR 26
Comments
Duel op Zondag - De democratie onder vuur. Hoe kan ze worden gered?

Nottebohmlezing Marlies De Munck - Betekenisverlies in de muziek

De klassieke muziek bevindt zich vandaag in een precaire situatie. De canon veroudert en de nieuwe muziek vindt moeilijk haar weg naar het ruime publiek. Terwijl een selecte groep van ingewijden de hedendaagse muziek hoog in het vaandel draagt, ervaren vele luisteraars een vorm van betekenisverlies. De vraag dringt zich op hoe dat komt en of het anders kan. In musicologische middens is een historische verklaring gangbaar. Men wijst erop dat het proces onvermijdelijk was: we botsen op het einde van een Groot Verhaal en er is geen terugweg mogelijk. Tegelijk blijkt dat er niet écht sprake is van betekenisverlies, enkel van een gebrek aan aangepaste luisterstrategieën. Het is slechts een kwestie van tijd vooraleer de nieuwe muziek een ruimer publiek zal kunnen aanspreken. In deze lezing worden enkele vraagtekens geplaatst bij die gangbare verklaring. De intuïtie dat er iets verloren is gegaan wordt serieus genomen, net zoals het blijvende verlangen naar muzikale betekenis. Tegelijk wordt aangetoond dat dit verlies niet noodzakelijk of onafwendbaar is. Er is wel degelijk een uitweg uit de impasse. Marlies De Munck (1979) promoveerde aan het Hoger Instituut voor Wijsbegeerte in Leuven met een proefschrift over het concept van muzikale betekenis. Zij doceert muziekfilosofie aan het Departement Wijsbegeerte van de Universiteit Antwerpen en aan het Koninklijk Conservatorium in Gent. Daarnaast schrijft ze filosofische artikels over muziek, film, literatuur en schilderkunst en is ze nauw betrokken bij artistiek onderzoek. Haar essay Waarom Chopin de regen niet wilde horen (Letterwerk 2017) werd lovend onthaald in de pers als een heldere inleiding tot de centrale vragen in de muziekfilosofie. Lezing op zondag 10 maart 2019 in de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience. Meer over de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience? Website – www.consciencebibliotheek.be Facebook – www.facebook.com/consciencebibliotheek Twitter – www.twitter.com/ehcantwerp

79 MIN2019 MAR 19
Comments
Nottebohmlezing Marlies De Munck - Betekenisverlies in de muziek

Hugo Soly - Corruptie en machtsmisbruik in Antwerpens Gouden Eeuw

Op zaterdag 23 februari 2019 gaf professor emeritus Hugo Soly exclusief voor de leden van het Dotatiefonds voor boek & letteren een lezing "Corruptie en machtsmisbruik in Antwerpens Gouden Eeuw". We dalen af in de duistere wereld van stadsontwikkelaar Gilbert van Schoonbeke (1519 - 1556). Als visionair ondernemer en grondspeculant gaf hij het zestiende-eeuwse Antwerpen mee vorm. Het Dotatiefonds voor boek & letteren is de gemeenschappelijke vriendenvereniging van het Letterenhuis en de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience. Meer over de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience? Website – www.consciencebibliotheek.be Facebook – www.facebook.com/consciencebibliotheek Twitter – www.twitter.com/ehcantwerp

63 MIN2019 FEB 25
Comments
Hugo Soly - Corruptie en machtsmisbruik in Antwerpens Gouden Eeuw

Latest Episodes

Zingen van passer en winkelhaak

Vrijmetselaars komen samen in speciaal daartoe ingerichte gebouwen om daar in alle rust samen “iets” te beleven. Minder kan over vrijmetselarij nauwelijks gezegd worden. Vrijmetselarij kenmerkt zich als een initiatiek genootschap: men hoort er bij omdat men is ingewijd en die inwijding gebeurt via een ritueel. Juist dat blijkt dat essentiële “iets” te zijn waar vrijmetselaars zich mee bezig houden.In deze lezing hebben we het over de rol van de muziek bij dat maçonnieke ritueel. Is het louter decoratief of geeft het ook betekenis aan het gebeuren?Er is geen gebrek aan Belgische componisten die in de negentiende eeuw lid waren van de Belgische loges. Een aantal onder hen componeerden ook wat men “maçonnieke muziek” noemt. Aan de hand van een aantal concrete negentiende-eeuwse Belgische case studies, hopen we de band tussen het maçonnieke ritueel en de muziek te kunnen aantonen en te verklaren. David Vergauwen (1978) studeerde geschiedenis, kunstgeschiedenis en musicologie aan de universiteiten van Gent en Brussel en behaalde het doctoraat in de geschiedenis. Hij legt zich toe op de Belgische kunst van de 19e en 20e eeuw en de geschiedenis van de vrijmetselarij. Hij is de auteur van ‘Kolommen van harmonie’ (2015) en ‘Maçonnieke chansons in negentiende-eeuws België’ (2017). Hij woont in Brugge en werkt voor Amarant. Lezing op zondag 15 december 2019 in de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience. Meer over de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience? Website – www.consciencebibliotheek.be Facebook – www.facebook.com/consciencebibliotheek Twitter – www.twitter.com/ehcantwerp

64 MINFEB 7
Comments
Zingen van passer en winkelhaak

Tentoonstellingsrecensie Porno, Pulp en Literatuur op Radio Centraal

Radio Centraal bracht op 19 december 2019 in de rubriek 'Thuisreis' een recensie van de tentoonstelling Porno, Pulp en Literatuur in de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience.

12 MIN2019 DEC 19
Comments
Tentoonstellingsrecensie Porno, Pulp en Literatuur op Radio Centraal

Kunst of pornografie?

Kunst en pornografie lijken elkaar uit te sluiten; het één maakt het mooiste en beste in ons wakker, het andere onderwerpt ons aan hitsigheid en dierlijkheid. En toch is de relatie tussen kunst en pornografie meer genuanceerd dan op het eerste zicht lijkt. In deze lezing kijken we hoe kunstfilosofen over kunst en pornografie denken en ontdekken we dat ze meer gemeenschappelijk hebben en zelfs een perfect huwelijk kunnen aangaan. Petra Van Brabandt is filosofe. Ze werkt op Sint Lucas Antwerpen als hoofd Onderzoek en docente in semiotiek en cultuurkritiek. Ze schrijft over kunst & pornografie, natte esthetiek en kunst&politiek. Lezing op zondag 20 oktober 2019 in de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience. Meer over de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience? Website – www.consciencebibliotheek.be Facebook – www.facebook.com/consciencebibliotheek Twitter – www.twitter.com/ehcantwerp

66 MIN2019 OCT 21
Comments
Kunst of pornografie?

Miraeus Lecture Alessandro Grazi - Digital approaches to Jewish Print Culture

In his lecture, Alessandro Grazi is going to delineate the main traits of his ongoing research project on Italian Jewish prayer books printed in the Nineteenth Century. The aim of this project is to carry out a digital and conceptual analysis of nineteenth-century Italian prayer books, with the purpose of utilizing them as objects of historical inquiry. The tools I will use to carry out this analysis consist of an inventory and digitization of these prayer books, in order to enable a digital analysis with OCR software (Optical Character Recognition). Prayer books encompass every aspect of Jewish life, from everyday prayers to the special occasions of the High Holidays. For this reason, they are the most frequently printed book in Judaism. In spite of their prominence in Jewish life, they have received very little academic attention, because they have been considered as stable factors, unworthy of analyses of its dynamics. Indeed, it is true that prayer books maintained a certain uniformity in space and time, but the small changes of the different editions can actually represent substantial changes in the political and cultural perception of a specific Jewry, in a specific place and time. The OCR is used to single out and address exactly these variations, with the purpose of answering the following questions: How do materiality and spirituality relate to each other? Can we establish changing patterns relating to siddurim and mahzorim as religious/sacred objects over time? How do prayer books attest to the construction of their owners' Jewish identities? Miraeus Lecture op 2 oktober 2019 in de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience. Meer over de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience? Website – www.consciencebibliotheek.be Facebook – www.facebook.com/consciencebibliotheek Twitter – www.twitter.com/ehcantwerp

62 MIN2019 OCT 14
Comments
Miraeus Lecture Alessandro Grazi - Digital approaches to Jewish Print Culture

Miraeus Lecture Margriet Hoogvliet - Religieuze leescultuur van leken in de 15e eeuw

Verschillende historische publicaties hebben de gevorderde religieuze geletterdheid van leken in de vijftiende eeuw laten zien, die soms zelfs gedeeld werd door de sociale middengroepen en incidenteel door arme mensen. Desondanks blijven historische “memes” over de ongeletterdheid van deze groepen, hun onwetendheid, bijgeloof of zelfs hun weerstand tegen religie verspreid worden in de populaire cultuur en in historische handboeken: “The elite’s greater level of literacy gave them the ability to develop their piety through religious readings”; “For most of the middle ages the great majority of people did not read and write” (The Oxford Handbook of Medieval Christianity 2014). Archivalische en codicologische bronnen uit Parijs, Amiens, Douai en Tournai laten daarentegen een volledig ander beeld zien: er is veel documentatie over leken uit de midden- en lagere klassen die geletterd waren en die een of meer religieuze boeken bezaten. Hun overige bezittingen laten zien dat hun huizen vaak gedecoreerd waren met altaarstukken en andere religieuze kunstvoorwerpen, waardoor het privéhuis een ruimte werd waar het heilige aanwezig was, in ieder geval visueel. Leesactiviteiten in het privéhuis vonden plaats in de directe context van deze kunstvoorwerpen en ongetwijfeld soms in relatie ermee. In de geest van “microstoria” zal de materiële cultuur van een aantal van de religieuze privéhuishoudens uit Noord Frankrijk en de Zuidelijke Nederlanden gepresenteerd worden, samen met een aantal voorbeelden van bewaard gebleven boeken die ooit in het bezit waren van gewone stadsbewoners en die door hen gelezen werden. Deze historische documentatie zal het uitgangspunt zijn voor een diepere analyse: Een sociaalhistorische benadering zal de sociale spreiding van religieuze leesactiviteiten in kaart brengen, alsmede de groepen van lezers die gerelateerd waren aan de boeken in privébezit. Een ruimtelijke analyse, gebaseerd op de plaatsen waar boeken aanwezig waren in het privéhuis, zal het dooreenlopen van productiewerk, handel, dagelijks leven en religieuze leesactiviteiten laten zien. Daarnaast zal het privéhuishouden besproken worden als een ruimte met een specifieke betekenis die gegenereerd werd door de aanwezigheid van religieuze objecten en de leesactiviteiten die er plaats vonden. Margriet Hoogvliet is postdoctoraal onderzoeker in het door NWO gefinancieerde project “Cities of Readers: Religious Literacies in the Long Fifteenth Century”, uitgevoerd aan de Rijksuniversiteit Groningen. In het jaar 2019-2020 zal zij verbonden zijn aan het Centre d’Études Supérieures de la Renaissance (CNRS) in Tours met een Smart Loire Valley Fellowship. Miraeus Lecture op 15 mei 2019 in de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience. Meer over de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience? Website – www.consciencebibliotheek.be Facebook – www.facebook.com/consciencebibliotheek Twitter – www.twitter.com/ehcantwerp

54 MIN2019 MAY 24
Comments
Miraeus Lecture Margriet Hoogvliet - Religieuze leescultuur van leken in de 15e eeuw

Nottebohmlezing Barabara Raes - Een geliefde zacht met de vingers door de haren strelen

België behoort tot de meest geseculariseerde landen van Europa. Toch beschouwt een groot deel van de Belgische bevolking zichzelf als ‘religieus of spiritueel georiënteerd’. Spiritualiteit en zingeving zijn dus niet volledig uit onze samenleving verdwenen, maar zijn met het veranderende mensbeeld mee getransformeerd. Praktijken ter ontwikkeling van nieuwe rituelen zijn momenteel een soort broedplek, bedrijvige werkplaatsen waar alternatieven ten volle worden geëxploreerd. In haar boek Cafuné brengt Barbara Raes verslag uit van een zoektocht naar zingeving en vertroosting waarin velen zich kunnen herkennen. Een voorzichtig ontrafelen van het gebied waar kunst, zorg en rituelen elkaar ontmoeten en versterken. Het is een pleidooi om rituelen in onze westerse samenleving opnieuw de plaats te geven die ze verdienen. Barbara Raes werkte als programmator en artistiek leider van Kunstencentra BUDA en Vooruit, tot ze in 2014 afscheid nam van de kunstensector. Sindsdien voert ze aan het KASK, School of Arts (Gent) onderzoek naar nieuwe mentale en fysieke ruimtes voor afscheidsrituelen. In 2016 richtte ze Beyond The Spoken op. In deze werkplaats creëert ze samen met kunstenaars rituelen voor niet-erkend verlies. Lezing op zondag 12 mei 2019 in de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience. Meer over de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience? Website – www.consciencebibliotheek.be Facebook – www.facebook.com/consciencebibliotheek Twitter – www.twitter.com/ehcantwerp

46 MIN2019 MAY 13
Comments
Nottebohmlezing Barabara Raes - Een geliefde zacht met de vingers door de haren strelen

Nottebohmlezing Koen Peeters - Kostbare, melancholische momenten

Als antropoloog is Koen Peeters al langer gefascineerd door rituelen. Hij ziet ze als een manier om iets nieuws te laten verschijnen, door de dingen te ontsluiten, te forceren, te laten voortgaan. Rituelen zijn nooit een gewone herhaling van iets van vroeger. Geen herdenking. Wel een ontmoeting op een bepaalde plaats, die gelijkstemmigheid veroorzaakt, en in de transfusie kunnen we door elkaars ogen kijken op zeldzame, kostbare, gevoelige levensmomenten. Zelfs diep terug in de tijd. Samen met vrienden ontwikkelde Peeters een - ironische - onderzoeksmethode, het perspectivisme. Hij vertelt hoe hij Paul van Ostaijen terugvond via pianomuziek, én ook hoe hij het grote Permeke-raadsel oploste. Dat is: toen Permeke vijftig werd, leerde hij beeldhouwen en begon hij naakten te schilderen. Plots. Mooie naakten, steeds sierlijker in beeld gebracht: liggend of leunend, staand of zittend, groot en blond, met rode schoentjes aan. Waarom? Koen Peeters vertelt op zijn hoogst literaire manier over recente ervaringen. Koen Peeters (1959) is schrijver en antropoloog. Voor zijn elfde roman De mensengenezer kreeg hij in 2017 de ECI Literatuurprijs. Deze roman gaat over de onzichtbare krachten die sturing geven aan ons leven. Het verhaal vervlecht de Eerste Wereldoorlog, de Belgische koloniale tijd in Congo en het heden. Met Pascal Verbeken, Koen Broucke en Peter Holvoet-Hanssen ondernam hij eerder de Van Ostaijen-expeditie die leidde tot Miavoye. In juni 2019 verschijnt Kamer in Oostende, een roman over een schrijver en een schilder. Lezing op zondag 14 april 2019 in de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience. Meer over de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience? Website – www.consciencebibliotheek.be Facebook – www.facebook.com/consciencebibliotheek Twitter – www.twitter.com/ehcantwerp

66 MIN2019 APR 30
Comments
Nottebohmlezing Koen Peeters - Kostbare, melancholische momenten

Duel op Zondag - De democratie onder vuur. Hoe kan ze worden gered?

Onze representatieve democratie zit in het slop. Bij de jongste verkiezingen in 2018 ging een grote groep mensen, ondanks de stemplicht, niet stemmen. Ongeveer 175.000 stemden dan weer blanco of ongeldig. Het wantrouwen in de politiek scheert bij ons en ook elders in Europa hoge toppen, het gedrag van de kiezer wordt steeds grilliger. Fake news en populistische standpunten bedreigen een goed functionerende democratie. Hoe geraken we uit deze impasse? Zijn de gele hesjes louter een symptoom van dit democratisch deficit of is hun protest mee de sleutel tot de oplossing? Hoe veranderen de vele burgerbewegingen de spelregels van het politieke bestel? De parlementaire democratie is aan bijstelling toe. Over deze en tal van andere vragen debatteren Liesbeth Van Impe en Peter Terryn. Als Chef Politiek en hoofdredacteur van Het Nieuwsblad volgt Van Impe het politieke steek- en schaakspel vanop de eerste rij. Terryn, zelfbenoemd ‘minister van agitatie’ en anarchistisch politiek activist, is een snedige dwarsligger. Duelmeester is Philip Heylen (voormalig schepen van cultuur van de stad Antwerpen). Duel op Zondag op 24 maart 2019 in de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience. Meer over de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience? Website – www.consciencebibliotheek.be Facebook – www.facebook.com/consciencebibliotheek Twitter – www.twitter.com/ehcantwerp

100 MIN2019 MAR 26
Comments
Duel op Zondag - De democratie onder vuur. Hoe kan ze worden gered?

Nottebohmlezing Marlies De Munck - Betekenisverlies in de muziek

De klassieke muziek bevindt zich vandaag in een precaire situatie. De canon veroudert en de nieuwe muziek vindt moeilijk haar weg naar het ruime publiek. Terwijl een selecte groep van ingewijden de hedendaagse muziek hoog in het vaandel draagt, ervaren vele luisteraars een vorm van betekenisverlies. De vraag dringt zich op hoe dat komt en of het anders kan. In musicologische middens is een historische verklaring gangbaar. Men wijst erop dat het proces onvermijdelijk was: we botsen op het einde van een Groot Verhaal en er is geen terugweg mogelijk. Tegelijk blijkt dat er niet écht sprake is van betekenisverlies, enkel van een gebrek aan aangepaste luisterstrategieën. Het is slechts een kwestie van tijd vooraleer de nieuwe muziek een ruimer publiek zal kunnen aanspreken. In deze lezing worden enkele vraagtekens geplaatst bij die gangbare verklaring. De intuïtie dat er iets verloren is gegaan wordt serieus genomen, net zoals het blijvende verlangen naar muzikale betekenis. Tegelijk wordt aangetoond dat dit verlies niet noodzakelijk of onafwendbaar is. Er is wel degelijk een uitweg uit de impasse. Marlies De Munck (1979) promoveerde aan het Hoger Instituut voor Wijsbegeerte in Leuven met een proefschrift over het concept van muzikale betekenis. Zij doceert muziekfilosofie aan het Departement Wijsbegeerte van de Universiteit Antwerpen en aan het Koninklijk Conservatorium in Gent. Daarnaast schrijft ze filosofische artikels over muziek, film, literatuur en schilderkunst en is ze nauw betrokken bij artistiek onderzoek. Haar essay Waarom Chopin de regen niet wilde horen (Letterwerk 2017) werd lovend onthaald in de pers als een heldere inleiding tot de centrale vragen in de muziekfilosofie. Lezing op zondag 10 maart 2019 in de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience. Meer over de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience? Website – www.consciencebibliotheek.be Facebook – www.facebook.com/consciencebibliotheek Twitter – www.twitter.com/ehcantwerp

79 MIN2019 MAR 19
Comments
Nottebohmlezing Marlies De Munck - Betekenisverlies in de muziek

Hugo Soly - Corruptie en machtsmisbruik in Antwerpens Gouden Eeuw

Op zaterdag 23 februari 2019 gaf professor emeritus Hugo Soly exclusief voor de leden van het Dotatiefonds voor boek & letteren een lezing "Corruptie en machtsmisbruik in Antwerpens Gouden Eeuw". We dalen af in de duistere wereld van stadsontwikkelaar Gilbert van Schoonbeke (1519 - 1556). Als visionair ondernemer en grondspeculant gaf hij het zestiende-eeuwse Antwerpen mee vorm. Het Dotatiefonds voor boek & letteren is de gemeenschappelijke vriendenvereniging van het Letterenhuis en de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience. Meer over de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience? Website – www.consciencebibliotheek.be Facebook – www.facebook.com/consciencebibliotheek Twitter – www.twitter.com/ehcantwerp

63 MIN2019 FEB 25
Comments
Hugo Soly - Corruptie en machtsmisbruik in Antwerpens Gouden Eeuw
hmly
Welcome to Himalaya Premium